Página 31 - ovidio

Versión de HTML Básico

IES “Fuente de la Peña” (Jaén)
Selección de “textos” de Ovidio (“Metamorfosis”)
Departamento de Latín
Por: Jaime Morente Heredia
16.- Acteón: Diana es sorprendida (a)
(nivel 2)
Dumque ibi perluitur solitā Titaniă lymphā,
ecce nepos Cadmi dilata
1
parte laborum
per nemus ignotum non certis passibus errans
pervenit in lucum: sic illum fata ferebant.
Qui simul intravit rorantia fontibus antra,
sicut erant nudae, viso
2
sua pectora nymphae
percussere
3
viro subitisque ululatibus omne
implevere
3
nemus circumfusaeque Dianam
corporibus texere suis; tamen altior illis
4
ipsa dea est colloque tenus supereminet omnes.
Qui
5
color infectis adversi solis ab ictu
nubibus
6
esse solet aut purpureae Aurorae
6
,
is fuit in vultu visae sine veste Dianae
7
.
(Liber III, 173-185)
VOCABULARIO:
aduersus, a, um: contrario
altior, ius: [comparat. de altus] más alto, más elevado
altus, a, um: alto, profundo, grande
antrum, i, (n): antro, gruta, cueva
Aurora, ae, (f): Aurora
aut [conj.] o, o bien
Cadmus,-i: Cadmo (hermano de Europa).
certus, a, um: cierto, decidido
circumfundo, is, ere, fudi, fusum: esparcir alrededor.
color, oris, (m): color; apariencia
collum, i, (n): cuello
corpus, oris, (n): cuerpo
dea, ae, (f): diosa
Diana, ae, (f): Diana [diosa de la caza]
differo, fers, ferre, distuli, dilatum: dejar, aplazar, diferir.
dum: [conj.] mientras que; hasta que
ecce: [adv.]: he aquí, aquí está
erro, as, are: vagar; errar.
fatum, i, (n): hado; destino.
fero, fers, ferre, tuli, latum: llevar; soportar.
fons, fontis, (m): fuente, manantial
ibi: [adv.] allí
ictus, us, (m): golpe.
ignotus, a, um: desconocido, ignorante
impleo, es, ere, evi,...: llenar.
inficio, is, ere, -feci, -fectum: tañir, afectar, infectar.
intro, as, are: entrar, penetrar.
labor, oris, (m): fatiga, esfuerzo; trabajo
lucus, i, (m): bosque sagrado, floresta, selva.
lux, lucis, (f): luz
lympha, ae, (f): linfa, agua clara
nemus, oris, (n): bosque; bosque sagrado
nepos, otis, (m): nieto; [plural] descendientes
nubes, is, (f): nube.
nudus, a, um: desnudo; despojado, privado de
nympha, ae, (f): ninfa [divinidad que vive en el agua...]
omnis, e: todo
pars, partis, (f): parte, porción
passus, us, (m): paso, huella; paso (1’479 m)
pectus, oris, (n): pecho
percutio, is, ere, cussi, cussum: golpear; abatir.
perluo, is, ere, lui, lutum: lavar, enjuagar, limpiar
peruenio, is, ire, ueni, uentum: llegar
purpureus, a, um: purpúreo, de púrpura; brillante, bello
roro, as, are, …: chorrear.
sic: [adv.] así, de este modo
sicut: [adv.] como; [conj.] así como, del mismo modo que
simul: [adv.] al mismo tiempo, a la vez, simultáneamente
sine: [prep.abl.] sin
sol, solis, (m): sol
soleo, es, ere, ui, itum: soler, tener costumbre, acostumbrar.
subitus, a, um: súbito/-a, repentino/-a.
superemineo, es, ere,...: sobresalir.
suus, a, um: su, suyo
tamen: [adv.] sin embargo
tego, is, ere, texi, tectum: cubrir; ocultar, esconder; proteger.
tenus: [prep. pospuesta a su régimen] hasta.
Titania,-ae: la Titania (referencia a Diana).
uestis, is, (f): vestido, traje, ropa
uideo, es, ere, visi, visum: ver.
uir, uiri, (m): hombre, varón
ululatus, us, (m): aullido, alarido, grito
uultus, us, (m): rostro, cara; aspecto, apariencia
1
Ablativo absoluto: “…, dilata parte laborum, …”.
2
Ablativo absoluto: “…, viso viro, …”.
3
3ª persona del plural de pretéritos perfectos: “-erunt” = “-ere”.
4
Ablativo comparativo (2º término de la comparación sin nexo).
5
Atracción del antecedente por el relativo; ordénese de la siguiente manera: “
Color, qui... ...Aurorae, (is) fuit ...”
.
6
Dativos posesivos relacionados con la forma “esse” (infinitivo de “sum”): “…que suele ser para las nubes… o para la
purpúrea Aurora…” = “… que suelen tener las nubes… o la purpúrea Aurora…”.
7
Dativo posesivo relacionada con la forma “fuit”: “… fue para Diana…” = “… Diana tuvo…”.