IES “Fuente de la Peña” (Jaén)
Antología de textos: M. T. Cicerón (
De amicitia
)
Departamento de Latín
Por: Jaime Morente Heredia (profesor de Latín)
Abandono de una amistad
TEXTO Nº 16
(Nivel 2)
Est etiam quaedam calamitas in amicitiis dimittendis
1
non numquam necessaria; iam enim a sapientium
familiaritatibus ad vulgares amicitias oratio nostra
delabitur. Erumpunt saepe vitia amicorum tum
2
in
ipsos amicos, tum in alienos, quorum tamen ad amicos
redundet infamia. Tales igitur amicitiae remissione
usus eluendae sunt et, ut Catonem dicere audivi,
dissuendae (sunt) magis quam discindendae (sunt),
nisi quaedam admodum intolerabilis iniuria exarserit,
ut
3
neque rectum neque honestum sit nec fieri possit ut
non statim alienatio disiunctioque faciunda sit.
VOCABULARIO
a, ab : (prep.abl) de, desde, a partir de; por (c. agente)
ad, [prep.acus.] a, hacia, junto a; para
admodum, [adv.] hasta la medida, plenamente
alienatio, onis, f. : alejamiento
alienus, a, um : ajeno
amicitia, ae, f. : amistad
amicus, i, m. : amigo
audio, is, ire, iui, itum : oír, escuchar; aprender
calamitas, atis, f. : tempestad; calamidad, desastre
Cato, onis, m. : Catón
delabor, beris, bi, lapsus sum : caer; descender hacia, caer en
dico, is, ere, dixi, dictum : decir
dimitto, is, ere, misi, missum : dispersar; abandonar;
discindo, is, ere, scidi, scissum : desgarrar, cortar; romper
disiunctio, onis, f.: separación
dissuo, is, ere,... : disolver
eluo, is, ere, ... : quitar
enim, : [conj. coord. causal] en efecto, pues
erumpo, is, ere, rupi, ruptum : irrumpir; estallar
etiam, : [adv.] también
exardeo, es, ere : arder, encenderse; irritarse
facio, is, ere, feci, factum : hacer
familiaritas, atis, f. : familiaridad
fio, is, fieri, factus sum : [pasiva del verbo facio] ser hecho;
suceder
honestus, a, um : honesto, honorable; hermoso, noble
iam, : [adv.] ya, en este momento
igitur, : [conj.coord.ilativo-conclusiva] así pues, por
consiguiente
infamia, ae, f. : deshonor, infamia; vergüenza
iniuria, ae, f. : injusticia, afrenta, injuria
intolerabilis, e : insoportable, intolerable
ipse, ipsa, ipsum : mismo
magis, : [adv.] más
magus, i, m. : mago, hechicero
nec, : [conj. copulativa, =neque] ni, y no
necessarius, a, um : inevitable, necesario; indispensable; íntimo
neque, : [conj. copulativa, =nec] ni, y no
nisi, : [conj.condicional] si no, a no ser que
non, : [adv.] no
noster, tra, trum : nuestro
numquam, : [adv.] nunca
oratio, onis, f. : palabra; discurso; oración
possum, potes, posse, potui : poder, ser capaz
quam, : [adv.2º término] que, como; [+superl.] lo más...posible
qui, quae, quod : [relat.] cual, que, quien
quidam, quaedam, quoddam/quiddam : un tal, un cierto, alguno
rectus, a, um : derecho, recto; justo; sencillo
redundo, as, are, avi, atum : redundar
rego, is, ere, rexi, rectum : dirigir, conducir; regir, gobernar
remissio, onis, f. : disminución, remisión
saepe, : [adv.] a menudo
sapiens, entis : sabio, inteligente, sabio, juicioso
statim, : [adv.] a pie firme; al punto
sum, es, esse, fui : ser, estar; haber, existir
talis, e : tal, igual, semejante; [talis...qualis] tal...cual
tamen, : [adv.] sin embargo
tum, : [adv.] entonces
uitium, ii, n. : vicio, defecto
usus, us, m. : uso, empleo; ejercicio, práctica; hábito,
costumbre
ut, : [conj.] como; cuando; aunque; de tal manera que, tal que,
tanto que; que; para que; es decir que
utor, eris, i, usus sum : servirse de
uulgaris, e : común, vulgar
uulgo, as, are : propagar, generalizar, divulgar
1
in amicitiis dimittendis
: construcción gerundiva en ablativo de localización (en el abandono de la amistades, en
abandonar las amistades, al abandonar las amistades)
2
tum… tum…
: coordinación disyuntiva (ya… ya…, bien…, bien…)
3
ut
: valor consecutivo (de modo que …).