Página 33 - fedro

Versión de HTML Básico

IES “Fuente de la Peña” (Jaén)
Selección de “Fábulas” de Fedro
Departamento de Latín
Por: Jaime Morente Heredia
30.- Ranae metuentes taurorum proelia
Humiles laborant, ubi potentes dissident.
Rana in palude pugnam taurorum intuens:
“Heu quanta nobis instat pernicies!”, ait.
Interrogata ab alia, cur hoc diceret,
de principatu cum illi certarent gregis
longeque ab ipsis degerent vitam boves:
“Est statio separata ac diversum genus;
sed pulsus regno nemoris qui profugerit,
paludis in secreta veniet latibula
et proculcatas obteret duro pede.
Ita caput ad nostrum furor illorum pertinet.” (Fábula no adaptada)
DIFICULTADES:
-
Interrogativa indirecta parcial (cur…)
-
“CUM histórico”
-
Subordinada adjetiva sustantivada.
-
Verbos en tiempo “futuro”.
Humiles laborant, ubi
1
potentes dissident.
Rana in palude pugnam taurorum intuens dixit:
“Heu quanta pernicies nobis instat!”.
Interrogata
2
ab alia, cur
3
hoc diceret,
cum de principatu gregis illi certarent
4
longeque ab ipsis degerent
4
vitam boves, respondit:
“Est statio separata ac diversum genus (est);
sed qui
5
pulsus e regno nemoris profugerit,
in secreta latibula paludis veniet
et nos proculcatas
6
obteret duro pede.
Ita furor illorum ad nostrum caput pertinet.”
VOCABULARIO:
ac, atque: [conj.coord.copul.] y
alius, a, ud: uno... otro
bos, bouis, (m): buey
caput, itis, (n): cabeza
certo, as, are: combatir, luchar, rivalizar
cum: [prep. abl.] con; [ conj.] cuando; como; aunque
cur: [adv.interr.] ¿por qué? ¿para qué?
dego, is, ere, degi, -: vivir, pasar el tiempo.
dico, is, ere, dixi, dictum: decir
dissideo, es, ere, -sedi, -sessum: discutir, estar en
discordia.
diuersus, a, um: diverso; opuesto, enemigo
durus, a, um: duro, firme
furor, oris, (m): furor, locura, delirio
genus, eris, (n): linaje, estirpe, raza, origen; género
grex, gregis, (m): rebaño, manada
heu: [interj.] ¡ah!, ¡ay!
humilis, e: humilde, sumiso, débil.
insto, as, are, stiti, staturus: apremiar; amenazar.
interrogo, as, are: interrogar, preguntar
intueor, eris, eri, intuitus sum: [v. dep.] contemplar,
admirar.
ita: [adv.] así, de este modo
laboro, as, are: trabajar, esforzarse en, afanarse; padecer
latibulum, i, (n): escondrijo, guarida, madriguera, refugio.
longe: [adv.] largamente, lejos, a distancia
metuo, is, ere, ui, utum: temer; tener miedo
nemus, oris, (n): bosque; bosque sagrado
noster, tra, trum: nuestro
obtero, is, ere, trui, tritum: pisotear, aplastar, aniquilar.
palus, udis, (f): pantano, charca
pello, is, ere, pepuli, pulsum: impulsar; golpear; rechazar
pernicies, iei, (f): ruina, destrucción; azote, calamidad.
pertineo, es, ere, tinui: extenderse, llegar.
pes, pedis, (m): pie, pata
potens, entis: potente, poderoso, dueño
principatus, us, (m): pricipio, origen; primacía;
principado
proculco, as, are, -avi, -atum: pisotear, despreciar.
proelium, ii, (n): combate, batalla, lucha; embestida.
profugio, is, ere, -fugi, -: huir, escaparse, abandonar.
pugna, ae, (f): pugna, pelea, lucha
quantus, a, um: [interr.] ¿cuánto?, ¿cuán?; [exclamat.]
cuánto, cuán; [correl. con tantum] cuanto...tanto
qui, quae, quod: [relat.] cual, que, quien
rana, ae, (f): rana
regnum, i, (n): reino, poder
respondeo, es, ere, di, sum: responder, contestar
secretus, a, um: aislado; oculto, secreto
sed: [conj.adversativa] pero, mas, sin embargo
separo, as, are: separar, aislar
statio, onis, (f): estación, parada; sitio, lugar.
taurus, i, (m): toro
ubi: [adv.rel.] en donde, cuando
uenio, is, ire, ueni, uentum: venir
uita, ae, (f): vida
1
ubi
: adverbio relativo (> „donde‟) o conjunción temporal (> „cuando‟).
2
interrogata
: participio de perfecto pasivo en nominativo, “concertado” con el sujeto omitido. Este
participio lleva su propio “complemento agente” (“
ab alia
”).
3
cur
: adverbio interrogativo que introduce una proposición interrogativa indirecta con verbo en
subjuntivo (“
diceret
”), que debe traducirse en indicativo.
4
certarent/degerent
: imperfectos de subjuntivo correspondiente a las proposiciones introducidas por
CUM
histórico”.
5
qui
: pronombre relativo sin antecedente (> „quien…/el que…‟); la proposición subordinada adjetiva está
sustantivada.
6
proculcatas
: part. de perf. con valor de “compl. predicativo objetivo”, en concordancia con “
nos
”.