IES “Fuente de la Peña” (Jaén)
Selección de “Fábulas” de Fedro
Departamento de Latín
Por: Jaime Morente Heredia
28.- Equus quadrigalis in pistrinum venumdatus
Equum e quadriga multis palmis nobilem
abegit quidam et in pistrinum vendidit.
Productus ad bibendum cum foret a molis,
in circum aequales ire conspexit suos,
ut grata ludis redderent certamina.
Lacrimis obortis. “Ite felices”, ait,
“celebrate sine me cursu sollemnem diem;
ego, quo scelesta furis attraxit manus,
ibi sorte tristi fata deflebo mea”
(Ferendum esset aequo animo quicquid acciderit)
(Fábula no adapt.)
VOCABULARIO:
DIFICULTADES:
-
“CUM histórico” / “UT final”
-
Gerundio
-
Imperativos
-
Perifrástica pasiva.
Equum multis palmis nobilem e quadriga
quidam
1
abegit et in pistrinum vendidit.
Cum foret
2
productus ad bibendum
3
a molis,
in circum ire conspexit
4
aequales suos,
ut
5
grata certamina ludis redderent.
Lacrimis obortis dixit: “Ite
6
felices,
“celebrate
6
sine me cursu sollemnem diem;
ego, quo
7
scelesta manus furis me attraxit,
ibi
7
sorte tristi fata mea deflebo”
(Ferendum esset
8
aequo animo quicquid
9
acciderit)
abigo, is, ere, egi, actum:echar, alejar, espantar, rechazar
accido, is, ere, cidi:caer sobre, llegar
aequalis, e: igual
aequus, a, um: igual, llano, fácil
animus, i, (m): ánimo, espíritu
attraho, is, ere, -traxi, -tractum: atraer, arrastrar.
bibo, is, ere, bibi, bibitum: beber
celebro, as, are: visitar en masa; celebrar; difundir
certamen, inis, (n): lucha, combate
circus, i, (m): circo
conspicio, is, ere, spexi, spectum: ver, observar, mirar
cum: [prep. abl.] con; [ conj.] cuando; como; aunque
cursus, us, (m): carrera, viaje, ruta; curso, duración
defleo, es, ere, eui, etum: llorar abundantemente, deplorar
dico, is, ere, dixi, dictum: decir
dies, ei: [m. y f.] día
eo, is, ire, iui, itum: ir
equus, i, (m): caballo
fatum, i, (n): oráculo, predicción, hado; destino; muerte
felix, icis: fecundo, féril; feliz, dichoso
fero, fers, ferre, tuli, latum: llevar; soportar; decir
gratus, a, um: grato, agradable; agradecido
ibi: [adv.] allí
lacrima, ae, (f): lágrima, gota
ludus, i, (m): juego, diversión; broma; escuela
manus, us, (f): mano; poder.
meus, mea, meum: mi, mío
mola, ae, (f): muela de molino, molino.
multus, a, um: mucho, abundante
nobilis, e: conocido, noble
oborior, iris, iri, abortus sum: [v. dep.] nacer, surgir,
derramar.
palma, ae, (f): palma; rama de palmera
pistrinum, i, (n): molino.
produco, is, ere, -duxi, -ducum: llevar, arrastrar.
quadriga, ae, (f): (sobre todo en pl.) cuadriga [carro de
cuatro caballos]
quadrigalis, e: de cuadriga.
qui, quae, quod: [relat.] cual, que, quien
quicquis, quidquid o quicquid: [relat.] cualquiera que.
quidam, quaedam, quoddam/quiddam: un tal, un cierto.
quo: [adv.rel.] hacia donde.
reddo, is, ere, ddidi, dditum: devolver, restituir, pagar.
scelestus, a, um: criminal, impío, malvado; horrible
sine: [prep.abl.] sin
sollemnis, e: solemne, consagrado; habitual, ordinario
sors, sortis, (f): suerte; fortuna, destino
suus, a, um: su, suyo
tristis, e: triste, afligido; funesto, siniestro; serio, grave.
uendo, is, ere, didi, ditum: vender
uenumdatus, a, um: vendido-a.
ut: [conj.] como; cuando; aunque; de tal manera que, tal
que, tanto que; que; para que; es decir que
1
quidam
: pronombre indefinido con sufijo invariable “-dam”: “quidam, quaedam, quiddam/quoddam.
2
foret
: imperfecto de subjuntivo arcaico del verbo “sum” (= “esset”).
3
bibendum
: gerundio en acusativo con la preposición “ad” (> CCF: „para+infinitivo).
4
conspexit
: verbo transitivo con doble complemento directo: “cosa (infinitivo) + persona”:
“
ire+aequales suos”
; puesto que el infinitivo es intransitivo, el acusativo es el sujeto del infinitivo (>
“proposición de infinitivo”).
5
ut
: conjunción subordinante adverbial “final” con verbo en subjuntivo (> „para que+subjuntivo‟ o
„para+infinitivo).
6
ite/celebrate
: 2ª persona del plural del presente de imperativo.
7
quo:
adverbio relativo de lugar en correlación con “
ibi
” (>‟a donde…,allí…‟).
8
ferendum esset
: imperfecto de subjuntivo de la conjugación perifrástica pasiva del verbo “fero” (> „se
debería soportar…‟).
9
quicquid:
pronombre relativo compuesto de dos elementos declinables: “quisquis” –masculino- (>
„cualquiera que‟ o „todo el que‟), “
quicquid
/quidquid/quodquod” –neutro- (> cualquier cosa que‟ o „todo
lo que‟).