|
SEGUNDO
DE BACHILLERATO
(Fragmentos de la obra de César)
|
|
FRAGMENTOS CON VOCABULARIO)
|
|
Acciones de
César y Pompeyo tras haber abandonado este último su propio campamento.
|
Caesar, cum haec
animadvertisset, copias suas divisit partemque legionum in castris
Pompei remanere iussit, partem in sua castra remisit; quattuor secum
legiones duxit, commodioreque itinere pompeianis occurrere coepit et,
progressus milia passuum sex, aciem instruxit. Qua re animadversa, Pompeiani
in quodam monte constiterunt. Caesar, milites cohortatus, munitione
flumen a monte seclusit, ne noctu aquari pompeiani possent. Quo
perfecto opere, illi de deditione, missis legatis, agere coeperunt.
Pauci ordinis senatorii, qui se cum iis coniunxerant, nocte fuga
salutem petiverunt.
|
|
Acies, aciei:
ejército en orden de batalla.
Ago,-is,-ere,..: tratar.
Animadverto,-is,-ere,-i,..:advertir
Aquor,-aris,-ari,..: coger agua.
Castra,-orum: campamento.
Coepio,-is,-ere,-i..:empezar, comenzar.
Cohortor, -aris,-ari, cohortatus
sum: animar.
Commodus,-a,-um: cómodo,-a.
Coniungo,-is,-ere, coniunxi,..: unir.
Copiae,-arum: tropas.
Deditio, -ionis: rendición.
Divido,-is,-ere,divisi..:dividir.
Duco,-is,-ere,duxi,..: conducir.
Flumen, fluminis (n.): río.
Instruo.-is,-ere,instruxi,..: disponer.
Iter, itineris: camino.
Iubeo,-es,-ere,iussi,..:mandar.
Legatus,-i: legado, embajador.
Legio,-onis: legión.
|
Miles, militis: soldado.
Milia, milium: millares.
Mitto,-is,-ere,
misi, missum: enviar.
Munitio,
munitionis: fortificación.
Nox, noctis: noche.
Occurro,-is,-ere..: correr al encuentro.
Opus, operis (n.): obra.
Ordo, ordinis: orden, clase, rango.
Perficio,-is,-ere,--feci,--fectum: terminar.
Peto, -is, -ere, -ivi.: buscar...
Progredior,-eris,-i, progressus sum: avanzar.
Quattuor (num.indecl.): cuatro.
Remaneo,-es,-ere,..:permanecer.
Remitto,-is,-ere,remisi..:hacer volver.
Res, rei: cosa, circunstancia, situación.
Salus, salutis: salvación.
Secludo,-is,-ere, seclusi..: separar, aislar.
Senatorius,-a,-um:
senatorial.
Sex (num. indecl.): seis.
|
|
Acciones de los soldados de César y de los
de Pompeyo al inicio de una batalla
|
|
Sed nostri milites, signo dato,
cum procucurrissent infestis pilis atque animadvertissent pompeianos
non concurrere, usu periti ac superioribus pugnis exercitati, sua
sponte cursum represserunt et ad medium fere spatium constiterunt, ne,
consumptis viribus, appronpinquarent, parvoque intermisso temporis
spatio ac rursus renovato cursu, pila miserunt celeriterque, ut erat
praeceptum a Caesare, gladios strinxerunt.
Pompeiani et tela missa exceperunt et impetum
legionum tulerunt et ordines conservarunt, pilisque missis, ad gladios
redierunt. Eodem tempore equites ab sinistro Pompei cornu, ut erat
imperatum, universi procucurrerunt, omnisque multitudo sagittariorum se
profudit. ...
|
|
Animadverto,-is,-ere,-i,..:
advertir.
Appropinquo,-as,-are,..: acercarse,
aproximarse.
Celer, celeris, celere: rápido,-a.
Concurro,-is,-ere,...:acudir, concurrir.
Consisto,-is,-ere, constiti,..:detenerse.
Consumo,-is,-ere,consumpsi, consumptum:gastar,
consumir, agotar.
Cornu, -us: flanco, ala, cuerno.
Cursus,-us:
carrera.
Do,-as,-are, dedi, datum: dar.
Eques, equitis: jinetes, soldados de
caballería.
Excipio,-is,-ere, excepi, exceptum: recibir.
Exercito,-as,-are,-avi,-atum: ejercitar.
Fere, (adv.).: casi, aproximadamente.
Fero,fers,ferre, tuli, latum: soportar, llevar.
Gladius, gladii: espada.
Impero,-as,-are,-avi,-atum: ordenar, mandar.
Impetus,-us: ataque.
Infestus,-a,-um: hostil.
Intermitto,-is,-ere. Intermisi, intermissum:
intercarlar.
Legio,-onis: legión.
Mitto,-is,-ere, misi, missum: enviar, arrojar.
Multitudo, -inis: multitud, muchedumbre.
Ordo, ordinis: fila, orden, clase.
|
Parvus,-a,-um: pequeño,-a.
Peritus,-a,-um: diestro, conocedor.Pilum, pili: lanza.
Pompeiani, -orum: los pompeyanos.
Pompeius,
-I: Pompeyo.
Praecipio,-is,-ere, praecepi,
praeceptum: ordenar.
Procurro,-is,-ere, procucurri,..:empezar a correr.
Profundo,-is,-ere, profudi,profusum: desplegar.
Pugna,-ae: lucha, batalla.
Redeo,-is,-ire, redii, reditum: volver, regresar.
Renovo,-as,-are,-avi,-atum: renovar, reanudar.
Reprimo,-is,-ere,repressi,..: frenar, detener.
Rursus (adv.): de nuevo.
Sagittarius,-i: arquero.
Signum,-i: señal.
Sinister, sinistra,-um: izquierdo,-a.
Spatium,-i: Espacio.
Stringo-is,ere, strinxi,..: estrechar.
Superior, -ius: anterior, superior.
Telum, teli: dardo.
Universus,-a,-um: todo,-a (sin excepción).
Usus, -us: práctica, uso.
Vis, vis: fuerza.
« .sua
sponte. ». (Abl. Sing.): por su propia
voluntad, espontáneamente.
|
|
César dice quién es Orgetórix
|
|
Apud Helvetios longe nobilissimus fuit et ditissimus Orgetorix. Is,
M. Messala M. Pisone consulibus, regni cupiditate inductus,
coniurationem nobilitatis fecit et civitati persuasit ut de finibus
suis cum omnibus copiis exirent.
|
|
Apud (prep. de ac.): junto, en el país de, en casa de.
Civitas, -atis: ciudad.
Coniuratio, -ionis: conjuración.
Copiae,-arum: tropas, recursos.
Cupiditas, -atis: deseo, pasión.
Dis, dite: rico, -a.
Exeo,-is,-ire, -ivi,-itum: salir.
Facio,-is,-ere,feci, factum: hacer, promover.
Finis, -is: frontera, territorio.
Helvetii, Helvetiorum: los
helvecios.
|
Induco,-is,-ere,-duxi,-ductum:
inducir.
Longe (adv. y refuerzo de superlativo): lejos, mucho, con mucho.
Messala,-ae: Mesala.
Nobilis, -e: famoso, noble.
Nobilitas, -atis: nobleza.
Orgetorix, Orgetorigis: Orgetorix.
Persuadeo,-es,-ere, persuasi, persuasum: persuadir.
Piso, Pisonis: Pisón.
Regnum, -i:autoridad, poder.
|
|
Trebonio, legado de César, intenta asaltar
Marsella a pesar de las dificultades
|
|
Dum haec in Hispania geruntur, C. Trebonius legatus,qui ad
oppugnationem Massiliae relictus erat, duabus ex partibus aggerem
turresque ad oppidum agere instituit.
Massilia enim fere tribus ex oppidi
partibus mari adluitur; reliqua quarta est quae aditum habet ab terra.
Ea pars quae ad arcem pertinet loci natura et valle altissima munita
longam et difficilem habet oppugnationem. Ut milites ea
opera perficiant, C. Trebonius magnam iumentorum atque hominum
multitudinem ex omni provincia vocat; vimina materiamque comportari
iubet.
Quibus comparatis rebus, aggerem in altitudinem pedum LXX
extruit.
|
|
Aditus,-us: acceso.
Adluo,-is,-ere,adlui..: bañar.
Agger, aggeris: terraplém.
Ago,-is,-ere, egi, actum: realizar, construir.
Arx, arcis: ciudadela.
Comparo,-as,-are,-avi, comparatum: preparar.
Comporto,-as,-are,...:transportar, reunir.
Dum (conj.): mientras.
Extruo,-is,-ere,...: construir.
Fere (adv.): casi.
Gero, -is, -ere, gessi, gestum: hacer, realizar
Instituo,-is,-ere, institui, institutum: decidir, disponer.
Iubeo,-es,-ere,iussi, iussum: ordenar, mandar.
Iumentum,-i: animal de carga.
Mare, -is: mar.
|
Massilia, -ae: Marsella.
Materia,-ae: madera.
Munio.-is,-ire,-ivi, munitum: fortificar, proteger.
Oppidum, -i: ciudad fortificada.
Oppugnatio, -ionis: asalto, asedio.
Opus,-eris (neutro): obra.
Perficio,-is,-ere, perfeci, perfectum: terminar.
Pertineo,-es,-ere,..: llegar, extenderse.
Pes, pedis: pié (medida de longitud).
Relinquo,-is,-ere, reliqui, relictum: dejar.
Reliquus,-a,-um: restante.
Turris, turris: torre.
Vallis,-is: valle.
Vimen,-inis (Neutro): mimbre, junco.
Voco,-as,-are...: llamar, hacer venir.
|
|
(Departamento de Latín)
I.E.S.
“Fuente de la Peña” de Jaén (Jaime Morente Heredia)
|